Maison de Bonneterie: het einde van een tijdperk

Editie 07
0.22431 MdB 1975 DSO.jpeg

Het voormalige warenhuis Maison de Bonneterie werd twee weken geleden uitgeroepen tot winnaar van de Haagse Monumentenprijs 2016. ‘Het pand werd genomineerd, omdat het een goed voorbeeld is van een monument dat een passende functie heeft gekregen zonder het pand geweld aan te doen’, vertelt Elise Mutter van de afdeling Monumentenzorg en Welstand bij de gemeente.

Nog niet zo lang geleden opende de H&M er een flagship, maar daarvoor was het jarenlang de Maison de Bonneterie. Het pand is nog steeds in bezit van de familie en Willem Koster, neef van de familie, geeft aan erg blij te zijn met de prijs. Zo leeft Maison de Bonneterie toch nog een beetje voort in Den Haag. Maar wat is nu eigenlijk het verhaal van het warenhuis? Een kijkje in het verleden van het familiebedrijf Maison de Bonneterie.

Hoe het begon

Het was het jaar 1889 toen Josef Cohen en Rosa Wittgenstein op het idee kwamen om een kleine textielwinkel in de Kalverstraat in Amsterdam te openen. Tot die tijd verkochten zij al textiel op markten en via huis-aan-huis verkoop, maar een eigen winkel was wel een grote nieuwe stap voor de twee.

Zij gaven de winkel de naam ‘Maison de Bonneterie’. Bonneterie betekent letterlijk gebreide textielwaren en verwees naar het aanbod van wol en breisels zoals sokken, mutsen, dassen en handschoenen. De zaken gingen goed en al snel breidden ze uit in Amsterdam en jawel.. later ook in Den Haag.

Gravenstraat%20-%20Bonneterie%20-%203.jpg
De schitterende lichtkoepel droeg bij aan de luxe uitstraling van het modehuis Maison de Bonneterie.

Sfeer van luxe

In 1912 werd opdracht gegeven voor de bouw van het huidige pand in de Gravenstraat in Den Haag. Willem Koster vertelt: ‘Er was vraag naar een exclusief modehuis waar service en kwaliteit op de eerste plaats komen.’ Mede dankzij de prachtige glazen koepel boven de vide straalde de winkel een sfeer van luxe uit. Daarmee werd winkelen bij Maison de Bonneterie een belevenis op zich.

Oorlogsjaren

In 1921 namen twee neven Alfred en Max Cohen, het bedrijf over. En drie jaar later overleed Joseph Cohen. Rosa bleef op de achtergrond aanwezig. In 1941 legde de Duitse bezetter beslag op het gebouw en de inboedel van het modewarenhuis en dwong Alfred en Max Cohen hun zaak te verlaten. Het modewarenhuis had veel Joods personeel in dienst. Veel van hen kwamen om in de Tweede Wereldoorlog. Rosa Cohen keerde na de oorlog terug naar Nederland en heropende met de hulp van de zonen van haar neven Maison de Bonneterie. Zij overleed in 1949. 

0.22438 MdB 1980 Robert Scheers.jpeg
Het modewarenhuis heeft een korte periode ook een afdeling met woonartikelen gehad. - foto van Rober Scheers uit de collectie van het Haags Gemeente Archief

 Eersteklas service

 ‘In het begin van 20e eeuw tot aan de jaren 50 was Maison de Bonneterie echt een exclusieve winkel met eersteklas service waar klanten kwamen om luxe kleding aan te schaffen voor speciale gelegenheden’, vertelt Willem. 'Ook koningin Wilhelmina kwam er graag om nieuwe kleding en schoenen te kopen. En in 1901 verleende de koningin ons zelfs het predicaat Hofleverancier. Na de jaren 50 veranderde er veel. Niet alleen het aanbod werd veel ruimer, maar ook het type klant veranderde. We richtten ons op een breder publiek.’

Einde van een tijdperk

125 jaar lang was Maison de Bonneterie een familiebedrijf waarbij generaties elkaar opvolgden. Josef en Rosa kregen zelf geen kinderen, maar vele neven en nichten werkten in de winkel. ‘En later namen zij dus de winkel over. Zelf ben ik ook ruim dertig jaar directeur geweest. Samen met mijn collega Jim vertegenwoordigden we allebei een tak van de familie’, vertelt Willem. 

Helaas kwam er in 2014 een einde aan 125 jaar Maison de Bonneterie. ‘Het was 5 jaar na het begin van de crisis. Niet alleen wij, maar de complete kledingbranche is hard geraakt door de crisis. Was het nog zinvol door te gaan? Online verkoop kwam ook ter sprake, maar zou niet rendabel zijn. Uiteindelijk besloten we de winkel te sluiten.’

Het was het einde van een jarenlange traditie. Willem: ‘In plaats van ons 125-jarig jubileum te vieren, ‘vierden’ we de sluiting. Het was verdrietig voor alle betrokkenen. Niet alleen voor de familie, maar ook voor de medewerkers en de aandeelhouders. En niet in de laatste plaats voor alle klanten die wel prijs stelden op deze manier van winkelen en de kwaliteit die ze van het warenhuis gewend waren. We kregen veel reacties. Maison de Bonneterie was echt een begrip. En de sluiting markeert het einde van een tijdperk.’

MEES20170207-2599.jpg
Sinds 2015 is de H&M in het monumentale pand gevestigd.

Haagse monumentenprijs

Toen de familie besloot met Maison de Bonneterie te stoppen, ontstond wel de wens om het pand als winkel in gebruik te houden. ‘We kwamen in contact met de H&M. Zij waren op zoek naar een monumentaal pand waarin zij zich konden vestigen. Wel wilden zij er het een en ander aan veranderen. Die veranderingen hebben wij samen met de winkelketen opgepakt. De winkel is nu ruimer en heeft een roltrap. En samen zijn we erin geslaagd de monumentale aspecten zoals bijvoorbeeld de balustrade, te behouden. Ik ben heel blij met het resultaat’, vertelt Willem. 

Met het winnen van de Haagse Monumentenprijs 2016 heeft Maison de Bonneterie de erkenning gekregen dat het verdient. Willem: ‘Het einde van het bedrijf is een keerpunt, maar de winkel staat er tenminste nog. De prijs is het bewijs dat de vernieuwingen in het pand goed tot hun recht komen en niets afdoen aan het historische karakter van het pand.’

Wist je dat…

  • ... de koepel geïnspireerd is op warenhuis Lafayette in Parijs?
  • … de glazen wand om de balustrade het duurste was aan de hele verbouwing?
  • … de familie nog steeds eigenaar is van het pand?
  • ... er nu ook in Amsterdam een H&M in het pand van Maison de Bonneterie zit?
  • … Maison de Bonneterie het predicaat Hofleverancier had?
  • … je binnenkort op Editie070 kunt lezen hoe een bedrijf hofleverancier wordt?
  • … de Haagse Monumentenprijs dit jaar voor de vijfde keer werd uitgereikt?
  • … het voormalig Luchthavencomplex Ypenburg en het voormalig Nederlandse Sportpark de andere genomineerden waren? Maison de Bonneterie kreeg de meeste stemmen van het publiek.
  •  … het pand van Maison de Bonneterie sinds 1993 een rijksmonument is?
  • … meer informatie over monumenten in Den Haag te vinden is op monumentenzorgdenhaag.nl? 

Meer Editie070?

Wil je meer verhalen lezen over de stad? Bekijk dan ook de andere verhalen op Editie070.

Maison de Bonneterie: het einde van een tijdperk

Gepubliceerd op 24 februari 2017 Geschreven door Sandy Vivaldi Fotografie door Michel Mees

Heb jij een idee voor een verhaal op Editie070?

Editie 07

24 februari 2017
Alle edities Sluiten X
Meer artikelen?
07